The Agent of Change

Ik hoorde deze term weer terugkomen in een speech van Steve Jobs die hij enige jaren geleden hield en die een aantal keren op de televisie te zien was na zijn veel te vroege overlijden. Zijn letterlijke woorden waren “Death is Life’s Change Agent”. Bizar genoeg werd een soortgelijke terminologie ook gebezigd in het Jaarcongres Controlling van 2008 door Ian MacDonald van Microsoft. Daar was het niet De Dood, maar was het de CFO die de aanjager van veranderingen moest zijn in de veranderende wereld. Ik zal op basis hiervan niet gaan beweren dat de CFO en De Dood aan elkaar gelijk zijn, maar ik wil juist iets over veranderingen met u delen en de rol die een CFO daarin kan en misschien wel moet spelen.

Dat mensen vaak zich wat moeilijk weten aan te passen aan veranderende omstandigheden is bekend, terwijl we allemaal weten dat het nodig is. Dat mensen het liefst alles bij het oude houden is ook niets nieuws en voor de mensen die het alom geprezen boek “Wie heeft mijn kaas gepikt” gelezen hebben weten dat als het goed met ons gaat we juist helemaal niet meer willen veranderen. “Never change a winning team” is niet voor niets een veel gebruikte uitdrukking.

Daar boven op durf ik ook nog te beweren, dat het merendeel van onze beroepsgroep van financials nu ook niet bekend staat als de grote wereldveranderaars. Velen van ons hebben misschien juist wel dit beroep gekozen omdat dit het beste bij hun eigen profiel paste. Een klein beetje behoudend en zich veilig voelend bij harde cijfers die zo lekker bij elkaar opgeteld kunnen worden. Het tijdperk grijze muis zijn we gelukkig wel een beetje voorbij, maar zijn wij niet – in onze rol als geweten van de onderneming – degenen die de commerciële jongens en meisjes zo af en toe toch weer met beide benen op de grond moeten zetten? Die in de tandem CEO – CFO voor het evenwicht moeten zorgen? Die de degelijkheid van het bedrijf toch wel uit moeten stralen?

Maar de wereld om ons heen is aan grote veranderingen onderhevig. De kranten staan er vol van. Oude c.q. verouderde businessmodellen werken niet meer of onvoldoende. Bedrijven die tot voor kort sterk winstgevend waren hebben het ineens moeilijk. En wat mij in een aantal gevallen opvalt is, dat de leiding nog steeds vasthoudt aan die oude business modellen. Die hebben toch altijd goed gewerkt? Daar zijn we toch groot mee geworden? Het is exact zoals in het boek “Wie heeft mijn kaas gepikt”. De minimensjes in het boek die merken dat hun kaas er ineens niet meer is (ze hebben alles opgegeten), gaan niet op zoek naar nieuwe kaas maar blijven in eerste instantie alleen maar mijmeren en klagen over wat er met hun kaas gebeurd is en veranderen hun gedrag niet. Zelfs dus niet als het levensbedreigend wordt. Ze worden elke dag zwakker door gebrek aan kaas en zodoende zal een implementatie van nieuwe strategie ook steeds moeilijker worden.

Of de minimensjes het overleven kunt u zelf in het boek lezen, maar in hoeverre is het niet aan diezelfde CFO om juist zijn medebestuurders er van te overtuigen om de strategie (misschien wel drastisch) te wijzigen? De rollen van de CEO en CFO lijken in dit soort gevallen een beetje omgedraaid, maar ik weet zeker dat er talloze bedrijven zijn, die nu in een soortgelijke situatie verkeren. En het is misschien niet de rol, die op een natuurlijke manier bij ons past, maar de verantwoordelijkheid hebben we wel. En hoewel we heel veel met cijfers kunnen onderbouwen, komt het in dit soort gevallen aan op de kwaliteit van onze sociale vaardigheden en de opgebouwde kennis van het bedrijf en de markt. Ik wens de CFO’s die in deze situatie’s verkeren veel wijsheid toe. Neem uw verantwoordelijkheid. Ga uw collega’s voor in het doolhof op zoek naar nieuwe kaas!

logo-footer